Pazaryerinde kategori ve özellik eşleştirme, kendi kataloğunuzdaki bir ürünü kanalın kategori ağacındaki doğru dala yerleştirmek ve o dalın istediği zorunlu alanları doğru değerlerle doldurmaktır. Her pazaryerinin ağacı ve alan listesi farklıdır; aynı ürün bir kanalda "Ev Tekstili" altına, başka bir kanalda "Yatak Odası" altına düşer. Eşleştirme yanlışsa ilan ya hiç yayına girmez ya da yayına girer ama arama filtrelerinde görünmez. Bu yazı, çok kanallı satışta kategori ve özellik eşleştirmesini nasıl kuracağınızı ve nasıl canlı tutacağınızı anlatıyor.
Kategori ağacı neden her kanalda başka türlü
Pazaryerleri ürünleri ağaç yapısında tutar: üst kategori, alt kategori ve en uçta yaprak kategori. İlan yalnız yaprağa açılır; ara dala ürün eklenemez. Ağacın derinliği kanaldan kanala değişir, isimlendirme de öyle. Sizin "spor ayakkabı" dediğiniz ürün bir kanalda "Ayakkabı > Kadın > Sneaker", diğerinde "Spor > Koşu > Kadın Koşu Ayakkabısı" olabilir.
Yaprak seçimi üç şeyi birden belirler:
- Hangi alanların zorunlu olduğunu. Her yaprağın kendi alan listesi vardır.
- Ürünün hangi filtrelerde çıkacağını. Alıcı sol menüden "kumaş: pamuk" filtrelediğinde, o alanı dolu olmayan ilan listeden düşer.
- Kesintilerin nasıl hesaplanacağını. Komisyon oranları kategoriye bağlıdır; güncel oranı kanalın satıcı sözleşmesinden kontrol edin. Kesinti kalemlerinin sipariş başına nasıl dağıldığına komisyon ve kesinti hesabı yazısında daha ayrıntılı bakabilirsiniz.
Bu üçü yüzünden kategori seçimi bir "etiketleme" işi değil, ticari bir karardır. Yanlış yaprak, ürünü hem görünmez hem de beklediğinizden pahalı yapar.
Zorunlu özellikler: ilanın açılmama sebebi
Ürün özellikleri, yaprak kategorinin ürün hakkında sorduğu sorulardır: marka, renk, materyal, menşe, garanti süresi, cinsiyet, yaş grubu, paket adedi. Üç türü vardır:
- Zorunlu alanlar. Boşsa ilan hiç açılmaz veya onaya takılır.
- Varyant belirleyici alanlar. Renk ve beden gibi, aynı ana ürün altında hangi seçeneklerin toplanacağını tanımlar.
- İsteğe bağlı alanlar. Doldurmak zorunda değilsiniz ama filtrelerde görünürlük sağlar.
En sık yapılan hata, bir alanı serbest metin sanmaktır. Çoğu alan pazaryerinin kendi kapalı değer listesinden seçim ister. Sizin sisteminizde "antrasit" yazan renk, kanalın listesinde yalnız "Gri" veya "Füme" olarak karşılık buluyorsa, "antrasit" göndermek alanı boş göndermekle aynı sonucu verir. İlan reddi ve pasife düşme sebeplerinin tamamı için ilan yayından kaldırma sebepleri yazısına bakın.
Adım adım eşleştirme kurulumu
Eşleştirmeyi ürün ürün değil, ürün grubu düzeyinde kurun. Bir kez kurulan eşleştirme, o gruba giren bütün yeni ürünler için çalışır.
- Kendi kategori düzeninizi sadeleştirin. Kataloğunuzda birbirinin aynısı işe yarayan kategoriler varsa birleştirin. Kendi tarafınızda ne kadar az dal varsa, eşleştirme tablosu o kadar küçük olur.
- Her iç kategori için hedef yaprağı belirleyin. Kanal başına tek bir yaprak seçin ve bunu tek bir tabloda tutun. "Hangi ürün nereye gidiyor" sorusunun cevabı tek yerde olmalı.
- Hedef yaprağın alan listesini çıkarın. Hangi alanlar zorunlu, hangileri kapalı listeden seçiliyor, hangileri varyant belirleyici — üçünü ayrı ayrı işaretleyin.
- Kendi alanlarınızı kanal alanlarına bağlayın. Sizdeki "kumaş" alanı kanalda "materyal" olabilir. Bu bağlantı bir kez kurulur.
- Değer sözlüğü yazın. Kendi değerlerinizin kanal değerlerine karşılığını listeleyin: "antrasit → Gri", "XS → 34". Sözlük eşleştirmenin en çok emek isteyen ama en çok işe yarayan parçasıdır.
- Küçük bir grupla deneyin. Beş–on ürünü listeleyin, onay sürecini izleyin, gelen uyarıları not edin.
- Onay temizse toplu listelemeye geçin. Toplu açmanın hazırlığı için toplu ürün listeleme yazısı işinizi kolaylaştırır.
Bu sıra, düzeltmelerin yüzlerce ilan yerine birkaç ilan üzerinde yapılmasını sağlar.
Varyant özellikleri ayrı bir dünya
Renk ve beden gibi varyant belirleyici alanlar yanlış eşleşirse ilan açılır ama yanlış açılır. Tipik sonuç şudur: aynı tişörtün her bedeni ayrı ilan olarak yayına girer. Alıcı beden seçemez, yorumlar ilanlara bölünür, satış geçmişi dağılır ve arama sıralaması düşer.
Doğrusu, bütün varyantların tek ana ürün altında toplanması ve her kombinasyonun kendi stok kodu ile barkodunu taşımasıdır. Beden ve renk matrisini kurma yöntemi için varyant yönetimi yazısına, stok kodu ile barkodun rollerini ayırmak için ürün eşleştirme rehberine bakabilirsiniz.
Yurt dışı kanallarda beden değerleri ayrıca çevrilmelidir; Türkiye bedeni ile ABD bedeni aynı kutuya yazılamaz. Bulutegra bu çeviriyi ürünün kendi beden listesine göre yapar, böylece aynı ürün her pazarda o pazarın anladığı bedenle görünür.
Sık yapılan beş eşleştirme hatası
Eşleştirme işini yavaşlatan sorunlar genelde aynı beş başlıkta toplanır.
- En geniş dalı seçmek. "Nereye koyacağımı bilemedim, üst kategoriye attım" en pahalı karardır. Ürün doğru filtrelerde çıkmaz; çıktığı yerde de alakasız ürünlerle yarışır. Her zaman en dar yaprağı seçin.
- Kendi değerlerinizi olduğu gibi göndermek. Kapalı listeden seçim isteyen bir alana kendi yazdığınız değeri göndermek, alanı boş bırakmakla aynıdır. Değer sözlüğü bu yüzden şart.
- Marka alanını serbest bırakmak. Marka çoğu kanalda kayıtlı listeden seçilir. Yazım farkı bile ilanı onaya takar; aynı markayı iki farklı yazımla göndermek ürünlerinizi iki ayrı markaya bölerek marka sayfanızı zayıflatır.
- Menşe, garanti ve paket adedini sonraya bırakmak. Bu üç alan Türkiye kanallarında sık sık zorunludur ve tedarikçiden istemek zaman alır. Listeleme gününde değil, ürün alınırken sorun.
- Eşleştirmeyi kişiye bağlamak. Tablo birinin aklında veya kişisel not defterinde duruyorsa, o kişi izne çıktığında yeni ürün listelenemez. Eşleştirme yazılı ve ortak olmalı. Ekipte kimin neyi devraldığını netleştirmek için ekip ve iş bölümü yazısına bakabilirsiniz.
Beşi de tek seferlik kararlardır; bir kez doğru verildiğinde aylarca geri dönmezsiniz.
Eşleştirme bir kez yapılıp bırakılmaz
Kategori ağaçları ve alan listeleri değişir. Bir kanal yeni bir zorunlu alan eklediğinde, o alanı olmayan eski ilanlar sessizce pasife düşebilir. Belirti genelde şudur: satışı düzenli giden bir ürünün siparişi birden kesilir, stok ve fiyat doğrudur ama ilan görünmez.
Bunu erken yakalamak için üç alışkanlık yeterlidir:
- Yeni bir ürün grubu almadan önce hedef yaprağın alan listesini yeniden çıkarın.
- Pasife düşen ilanları haftalık gözden geçirin; sebebi çoğu zaman eksik bir alandır.
- Kanal bazında "eksik alan" raporunu düzenli okuyun. İçerik kalitesinin satışa etkisi için ürün içeriği ve kalite puanı yazısı iyi bir başlangıç.
Kategori eşleştirme, katalog büyüdükçe değil, kanal sayısı arttıkça zorlaşır. Tek kanalda dert olmayan bir eksik alan, beş kanalda beş ayrı düzeltme işine dönüşür.
Bulutegra ile nasıl çalışır
Bulutegra'da katalog tek yerde durur; kategori ve alan eşleştirmesi kanal başına bir kez kurulur ve yeni ürünler bu eşleştirmeyi hazır bulur. Panelin kalite sekmesi eksik renk, başlık ve kategori bulgularını listeler; düzeltme tek tuşla yapılır ve bağlı kanallara yansır. Ürün açıklamalarını ve çok dilli metinleri hazırlamak için İçerik Stüdyosu, ürün × kanal düzeyinde "bu ilanı hangi sistem yönetiyor" sorusunu netleştirmek için sahiplik bayrağı kullanılır. Kurulumda gölge mod bir–iki hafta yalnız okur; eşleştirmenin doğru olduğunu yazma yetkisi vermeden önce görürsünüz.
Kendi kategori ve alan eşleştirmenizin nasıl kurulacağını görmek için demo talebi bırakabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Kategori eşleştirme ile ürün eşleştirme aynı şey mi?
Hayır. Ürün eşleştirme, sizin stok kodunuzu pazaryerindeki tek bir ilana bağlar. Kategori eşleştirme ise ürün grubunuzu pazaryerinin kategori ağacındaki doğru dala yerleştirir ve o dalın istediği alanları belirler. Ürün eşleştirme stok ve fiyatın doğru gitmesini, kategori eşleştirme ilanın yayına girmesini sağlar.
İlan açtıktan sonra kategoriyi değiştirebilir miyim?
Pazaryerine göre değişir. Bazı kanallarda kategori ilan oluşturulduktan sonra kilitlenir ve tek yol ilanı kapatıp yeniden açmaktır; bu da yorum ve satış geçmişinin kaybı demektir. Kuralı kanalın güncel satıcı dokümanından doğrulayın ve ilk seferde doğru yaprağı seçmeye çalışın.
Zorunlu bir özelliği bilmiyorsam ne yazmalıyım?
Tahmin yazmayın. Yanlış doldurulan bir alan, boş bırakılan alandan daha zararlıdır; ürün yanlış filtrelerde çıkar ve iade oranını yükseltir. Bilgiyi tedarikçiden isteyin; gelene kadar o ürün grubunu listelemeyi erteleyin.
